Samuray Martins is een Braziliaanse wereldreiziger met een passie voor ambacht. Met zijn merk Projeto Akra verleende hij onder meer aloude haak-, weef- en macramétechnieken uit zijn thuisland een ingang tot de grote modemerken van vandaag. Een verhaal van ambacht en duurzame samenwerking.

Samuray Martins groeide op in Brazilië, omringd door de natuur en in nauw contact met inheemse gemeenschappen. “Ik werd geboren in Goiânia, in het centrum van Brazilië’, vertelt hij. “Mijn kinderjaren bracht ik door in de staat Tocantins, aan de oevers van de Araguaia-rivier, samen met de inheemse Karajá-gemeenschap. Mijn jeugd speelde zich af tegen een decor van heet zand, helder zoet water en wuivende palmbomen.”

Samuray groeide in hoofdzaak op bij zijn moeder, Raquel Maria, een vrouw met een duidelijke missie: de ondersteuning van ambachtsvrouwen in landelijke dorpen door middel van educatie en samenwerking. Al op jonge leeftijd leerde Samuray traditionele technieken als knopen, haken en weven. Vaardigheden die niet alleen schoonheid, maar ook zelfredzaamheid voortbrachten. “Waar mijn moeder zich ook vestigde, overal richtte ze scholen en steungroepen op voor de vrouwen van de lokale gemeenschappen, soms in erg afgelegen dorpen”, zegt Samuray. Op zijn 15e begon Samuray mee te werken in het atelier van zijn moeder. Toch koos hij in eerste instantie een andere weg: hij studeerde biologie, met een militaire carrière in het vooruitzicht – net als zijn vader. Maar zijn liefde voor schoonheid en vakmanschap bleek sterker. “Op mijn 21ste werd ik gerant en later inkoper voor een exclusieve modeboetiek in de badplaats Buzios, het Saint-Tropez van Brazilië. Ik ontdekte de wereld en maakte kennis met luxe.”

Project-akra-brazilië

Instagram @projetoakra

Retour Brazilië-België

Het was de liefde die Samuray naar 21 jaar geleden naar Brussel bracht. “Ik verdiepte me in de Franse taal en leidde vijf jaar lang drie modeboetieks in Fort Jaco en het centrum. Die ervaring bracht me ertoe een kleine collectie producten in leder, zijde en stro uit te brengen om ze in Brazilië te verkopen.” Nooit eerder werd stro bewerkt alsof het een edel materiaal was. Samuray ging samenwerkingen aan met Natan, Isabel Marant, Agnès B en Bellerose en Braziliaanse merken zoals Salinas. In 2016 lanceerde hij Projeto Akra, een merk dat staat voor handgemaakte accessoires met een ziel. De collecties – van tassen tot hoeden en sierobjecten – worden geproduceerd in Brazilië, Madagaskar en Peru, in samenwerking met lokale ateliers. Het project steunt op de uitwisseling van vaardigheden, tradities en vakkennis.

Samuray: “We werken met een grote verscheidenheid aan ambachtelijke technieken. De afgelopen twaalf jaar heb ik me toegelegd op het herwaarderen van haak- en macramétechnieken. Wanneer die met gevoel opnieuw geïnterpreteerd worden, krijgen ze een eigentijdse kracht zonder hun diepe, eeuwenoude traditie te verliezen. Elke gemeenschap waarmee we samenwerken, brengt een eigen repertoire mee: vlechtwerk, mandenmakerij, knooptechnieken en natuurlijke verfmethodes. Het zijn ambachten die de tijd, de aarde en het gebaar van de hand met zich meedragen.”

Geen kennis uit boeken

Samuray ontwerpt de modellen en verdeelt het werk dan naargelang de specialiteit van de families. “Vandaag maken meer dan duizend ambachtsvrouwen deel uit van ons netwerk – vrouwen die in harmonie met de natuur leven en wier kennis niet uit boeken komt, maar uit aandachtig luisteren en geduldig herhalen wat van generatie op generatie wordt doorgegeven. Wat me het meest trots maakt, is de continuïteit van onze band. Ongeveer 90% van de ambachtsvrouwen werkt al minstens tien jaar met me samen via het Akra-project – sommigen zelfs al meer dan twaalf jaar. De meesten kiezen ervoor om exclusief met mij te werken. Dat beschouw ik als een teken van vertrouwen.”